Ffyrdd o weithio

Mae'r thema hon yn nodi sut y mae'r Datganiad Ardal hwn yn fan cychwyn ar broses iterus barhaus a fydd yn ein hysgogi i gydweithio mewn awyrgylch cyson o adborth a thrafodaeth

Mae'r Datganiadau Ardal hyn yn crynhoi trafodaethau’r ddwy flynedd ddiwethaf. Rydym parhau i ymgysylltu ynghylch Datganiadau Ardal ac yn addasu ein cynlluniau ar gyfer digwyddiadau a gweithdai’r dyfodol oherwydd y pandemig Coronafeirws. Defnyddiwch y blychau adborth ar bob tudalen Datganiad Ardal i ddarganfod mwy.


Mae’r rhan fwyaf o’r meysydd parcio a’r llwybrau yn ein coetiroedd a’n gwarchodfeydd natur yn agored.


Er mwyn cael y diweddaraf ynglŷn â beth sy’n agored, gweler ein tudalen ymweld â’n safleoedd yn ystod y pandemig Coronafeirws.

Ffyrdd o weithio

""

Yn ystod ein digwyddiadau ymgysylltu, dywedodd rhanddeiliaid wrthym yr hyn roeddent yn teimlo y dylid ei flaenoriaethu wrth i ni gydweithio i ddatblygu'r Datganiad Ardal ar gyfer Gogledd-orllewin Cymru. Yn ymarferol, mae hyn yn golygu:

  • Cyfathrebu – Bod yn agored ac yn onest ynglŷn â rhwystrau posibl, rhannu arfer da, a dathlu'r hyn sy'n gadarnhaol ynghylch y broses hon

  • Datblygu polisïau a'u cyflenwi – Integreiddio, a gweithio gyda'r prosesau sydd eisoes yn bodoli, fel y Cynllun Datblygu Lleol a rheoleiddio safleoedd ar lefel leol a chenedlaethol. Hefyd manteisio ar brosesau ehangach a pheidio â chadw o fewn cyfyngiadau'r sector amgylcheddol

  • Casglu a defnyddio data – Creu, rhannu, deall a chyfathrebu negeseuon pob set o ddata (rhan bwysig o hynny yw nodi bylchau mewn gwybodaeth) sy'n ymwneud â'r amgylchedd a materion eraill ar draws Gogledd-orllewin Cymru. Nod hyn yw penderfynu'r cysylltiadau rhwng cymdogion, gan roi ffocws ar gyflenwi gweithgarwch gweithredol ar y cyd
  • Hwyluso'r gwaith o gydweithio ac ehangu cyfranogiad – Ceisio ffyrdd i wella'r ffordd rydym i gyd yn cydweithio, gan ystyried agweddau ar bopeth o wybodaeth i ymyriadau uniongyrchol

  • Sut rydym yn rheoli disgwyliadau sy'n ymwneud â gofyn am adnoddau nad ydynt yn alinio â gwaith y Datganiad Ardal

  • Gwella'r ddealltwriaeth a chyfleoedd ar gyfer dysgu o fewn sefydliadau a chymunedau, gan ddarparu ystod eang o awgrymiadau er mwyn gwella dysgu yng Ngogledd-orllewin Cymru a dealltwriaeth ynghylch y rhanbarth a'r materion y mae'n eu hwynebu
  • Herio ein hunain i fyfyrio'n rheolaidd, a chwilio am ffyrdd gwell o gyflawni canlyniadau ar y cyd.

Hoffem gyflawni'r canlyniadau ansoddol canlynol a hefyd datblygu ffordd effeithiol o'u mesur gyda'n partneriaid:

  • Gwella cydberthnasau

  • Meithrin cydberthnasau ffyddlon

  • Defnyddio iaith y gall pawb ei deall

  • Ysgwyddo cyfrifoldebau newydd

  • Ymgorffori egwyddorion creu ar y cyd

Gwnaeth ein rhanddeiliaid awgrymu'r allbynnau meintiol canlynol:

  • Sicrhau bod nifer o setiau data gwahanol ar gael

  • Ymgymryd â nifer o brosiectau ymchwil ar y cyd

  • Ymgymryd â nifer o brosiectau cyflawni ar y cyd o dan bob thema ar draws rhanbarth Gogledd-orllewin Cymru ar y raddfa briodol

Pam y thema hon?


Er mwyn hwyluso datblygiad y Datganiad Ardal, cynhaliodd Cyfoeth Naturiol Cymru dri gweithdy yng Ngogledd-orllewin Cymru yn ystod mis Gorffennaf 2019 yn ogystal â sesiwn ar gyfer staff. Ar sail y trafodaethau hyn, mae'n glir y bu cefnogaeth am thema Datganiad Ardal drawsbynciol i ystyried y gwahanol ffyrdd o weithio er mwyn sicrhau y cawsai proses gynaliadwy ac ymgysylltiol ei dilyn wrth ddatblygu Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru yn ei gyfanrwydd. Ceir mwy o wybodaeth a manylion am hyn yn y Cyflwyniad i'r Datganiad Ardal.

Yn ystod yr ail ddigwyddiad ymgysylltu, nododd rhanddeiliaid faterion ehangach yng Ngogledd-orllewin Cymru, fel a ganlyn:

  • Cael effaith a grym personol – Mae pobl eisiau gwneud rhywbeth i newid yr hyn sy'n digwydd o'u hamgylch ond yn teimlo nad yw'r gallu ganddynt, neu wedi drysu ynghylch gwneud hynny

  • Grym a chyfeiriad awdurdodaeth lywodraethol – Mae strwythurau'n bodoli, ond yn aml nid yw rhanddeiliaid yn sicr o ran sut i ysgogi newid

  • Cyflwr yr amgylchedd – Ceir gwahaniaethau mewn safbwyntiau ynglŷn â'r bygythiadau a blaenoriaethau mewn perthynas â chyflwr yr amgylchedd

  • Data a thystiolaeth – Mae angen sicrhau eu bod ar gael ar raddfa ehangach, ac mae angen i bobl gymryd rhan yn y gwaith o gasglu a lledaenu data a gwybodaeth er mwyn gwella dealltwriaeth ynghylch cyflwr yr amgylchedd – mewn cylch rhinweddol

  • Yr angen i symud y dulliau thematig a daearyddol i gamau nesaf y broses. Er enghraifft, yn Abergynolwyn, roedd hi'n glir fod gan y bobl o dde Gwynedd a fynychodd ymdeimlad daearyddol cryf – rhywbeth a fu'n amlwg yng Nghaergybi a Blaenau hefyd

Er mwyn llywio'r thema hon, rydym wedi ystyried:

  • Gwybodaeth leol o gyfres o weithdai strwythuredig, a gafodd eu hwyluso'n annibynnol, ar draws Gogledd-orllewin Cymru

  • Y blaenoriaethau a nodwyd yn y Polisi Adnoddau Naturiol: cyflenwi atebion seiliedig ar natur, cynyddu ynni adnewyddadwy ac effeithlonrwydd adnoddau, defnyddio dull sy'n seiliedig ar le

  • Gwybodaeth gan yr Adroddiad ar Sefyllfa Adnoddau Naturiol ar ecosystemau a'u gwydnwch, a'r risgiau a'r manteision maent yn eu darparu

  • Yr asesiadau a chynlluniau llesiant, a'r blaenoriaethau sy'n dod i'r amlwg trwy Fyrddau Gwasanaethau Cyhoeddus Gwynedd ac Ynys Môn a Chonwy a Sir Ddinbych

Aeddfedrwydd trafodaeth

Mae'r dadansoddiad o aeddfedrwydd trafodaeth a wnaethpwyd gan yr hwylusydd annibynnol yn dangos bod rhai meysydd o'r themâu wedi datblygu ymhellach na'i gilydd ar hyn o bryd, e.e. twristiaeth gynaliadwy a chyfleoedd ar gyfer ecosystemau gwydn. Am ragor o wybodaeth, gweler adroddiad llawn gan Wellbeing Planner ar gymorth hwyluso ac ymgysylltu (Medi 2019).

Rydym am barhau i adeiladu ar waith y trafodaethau cychwynnol hyn, gan ddatblygu camau gweithredu lle ceir syniadau datblygedig, ar yr un pryd â chychwyn trafodaethau newydd unwaith y bydd ein grwpiau ffocws wedi cael amser i sefydlu a datblygu pob thema mewn mwy o fanylder. Gweler y camau nesaf am ragor o fanylion.

Materion a nodwyd gan randdeiliaid

  • Yn yr Adroddiad ar Sefyllfa Adnoddau Naturiol, ceir dangosyddion lefel uchel ar newid sy'n debygol o ddatblygu'n araf ac nid mewn ymateb i weithredu ar lefel leol neu ranbarthol

  • Mae sefydliadau'r trydydd sector yn ei chael hi'n anodd goroesi, ond maent yn hanfodol wrth helpu i ddatblygu a chyflenwi blaenoriaethau'r Datganiad Ardal ar lawr gwlad

  • Mae angen mecanweithiau cyllido syml, gyda hyblygrwydd dros flynyddoedd ariannol

  • Yr angen i herio a mapio'r dehongliad o fframweithiau deddfwriaethol sy'n hyrwyddo gwrthdaro neu sy'n achosi oedi, e.e. lle ceir canlyniadau arfaethedig a all fod yn groes i'w gilydd, fel polisïau a deddfwriaeth sy'n ymwneud â mawn dwfn a choedwigaeth

  • Ystyried y dull o lywodraethu'r ffordd y caiff penderfyniadau lleol eu gwneud, a gweithio i newid pethau fel bod cymunedau wrth wraidd penderfyniadau a gweithredu

  • Trosi'r dyheadau o greu ar y cyd yn ddiwylliant sefydliadol mewn cyrff fel Cyfoeth Naturiol Cymru a phartneriaid sector cyhoeddus eraill, e.e. datganoli'r penderfyniadau a wneir ar geisiadau sy'n deillio o anghenion lleol, i lefel leol. Datblygu dull un ganolfan ar gyfer trwyddedau ar gyfer prosiect unigol (er enghraifft cynlluniau ynni dŵr), gan sicrhau y caiff yr effeithiau cronnus ar ddyfrffyrdd eu hystyried pan gynigir cynlluniau ynni dŵr

  • Gwneud rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy yn flaenoriaeth ar gyfer cymunedau yng Ngogledd-orllewin Cymru

  • Dilyn dull macro o ran newidiadau strategol a gwleidyddol a nodir, ochr yn ochr ag awgrymiadau penodol sy'n berthnasol i fuddiannau unigolion

    • Esblygu rôl y Datganiad Ardal wrth ddarparu system glirio lle y gall lefelau gwahanol o drafodaeth ddigwydd

    • Ochr yn ochr â chymdeithas uchelgeisiol, gyda rhaglen hyfforddi ac uwchsgilio, ceir y posibilrwydd o'r gallu i gydweithio ymhellach mewn modd deallus a chyda cyd-ddealltwriaeth well

    • Adolygu pwy a fynychodd y digwyddiadau ymgysylltu, a nodi'r bylchau er mwyn sicrhau bod trawsdoriad cynrychiadol o wahanol gymunedau'n bresennol

  • Gwerthfawrogi a deall dyheadau ein gilydd; mae gweithio mewn amgylchedd o greu ar y cyd yn gofyn am ddulliau cyllido nad ydynt yn gystadleuol

  • Gyda'n gilydd, mae angen i ni ddarganfod a chytuno ar yr hyn y gallwn gydweithio arno yn lleol ac sy'n cyflawni dyheadau themâu'r Datganiad Ardal

  • Er mwyn dechrau'r broses sydd â ffocws ar ddatrysiadau, mae angen defnyddio rhwydweithiau eraill, gan gynnwys grwpiau ynni adnewyddadwy cymunedol a chynghorau tref a chymuned

  • Sicrhau cyfranogiad gan y bobl hynny sydd y tu allan i grwpiau a sefydliadau amgylcheddol

  • Dysgu terminoleg ein gilydd, e.e. cysylltedd ac ecosystemau

Cyfleoedd a nodwyd sy'n gysylltiedig â'r thema hon

Dyma weledigaeth rhanddeiliaid ar gyfer y thema hon hyd yn hyn:

  • Datblygu'r weledigaeth ar gyfer ffyrdd o weithio gydag amcanion a thargedau y gallwn ni i gyd weithio tuag atynt

  • Sicrhau ein bod yn gwybod yr hyn rydym yn ei wneud ar hyn o bryd, fel y gallwn ddysgu a chydweithio'n well. Er mwyn gwneud hyn, mae angen i ni fapio prosiectau, cyfleoedd a mecanweithiau cyllido presennol

  • Datblygu rhestr o egwyddorion y gallwn i gyd ei defnyddio i sicrhau ein bod yn meddwl am eraill, meddwl yn wahanol yn ein busnes fel arfer, a meddwl am gyfleoedd ar gyfer prosiectau newydd

  • Nodi cyfleoedd ar gyfer ymchwil newydd a fydd yn ein helpu i ddilyn dull sy'n seiliedig ar le a datblygu Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru yn unol â blaenoriaethau pob thema

  • Sicrhau ein bod yn cydweithio er mwyn ehangu'r rhwydwaith sydd ynghlwm â'r broses hon

  • Ar gyfer sefydliadau unigol, nodi siartiau sefydliadol a mapiau meysydd budd er mwyn hwyluso gwaith yr arbenigwyr, penderfynwyr a rhanddeiliaid ymgysylltiedig cywir ymhob cam o'r broses gydweithredol. Bydd hyn yn helpu o ran nodi bylchau, ac unrhyw waith pellach sy'n ofynnol, er mwyn sicrhau caiff gwaith ei gyflawni'n effeithiol

  • Gwerthfawrogi, parchu, cefnogi a chydnabod cyfraniad dyheadau pob partner

  • Cefnogi dealltwriaeth well o greu ar y cyd, trwy astudiaethau achos o arfer da a hyfforddiant, i gynnwys hefyd safbwynt macro o'r newid gwleidyddol strategol ochr yn ochr ag awgrymiadau sy'n berthnasol i fuddiannau unigol

  • Wrth wneud lle i'r rhwydweithiau niferus mewn meysydd, ffrydiau a silos eraill, mae'n bwysig creu fforwm lleol ar gyfer rhannu gwybodaeth, e.e. nodi'r broblem a chydweithio â rhanddeiliaid i nodi'r hyn sydd angen newid

Sut olwg fyddai ar lwyddiant?

  • Hanesion o newyddion da am yr amgylchedd, ffermio a grwpiau cymunedol

  • Rhwydweithiau lleol yn rhannu gwybodaeth yn effeithiol

  • Mabwysiadu dull sy'n grymuso ac sy'n seiliedig ar leoedd lleol. Mae hyn yn cynnwys annog datrysiadau arloesol a phrofi dulliau gwahanol o fynd i'r afael â materion lleol a nodwyd. Dylid hefyd ystyried bod angen integreiddio camau gweithredu a'u cymhwyso'n gyson ar lefel leol ac o fewn fframwaith deddfwriaethol cenedlaethol a rhyngwladol

  • Datblygu camau gweithredu ag iddynt amcanion hirdymor, nad yw’r newidiadau’n ddibynnol ar newidiadau gwleidyddol

  • Cesglir data a thystiolaeth o effaith yn rheolaidd ynghylch cynlluniau a gyllidwyd, gan sicrhau eu bod ar gael yn gyhoeddus

  • Un o rolau'r Datganiad Ardal yw cynnwys tystiolaeth a rennir a ddarperir trwy ymgysylltu â rhanddeiliaid, a dylid ei defnyddio fel gwaelodlin ar gyfer pawb
  • Mae angen mwy o gydweithrediad gan grwpiau newydd, a grwpiau sydd eisoes yn bodoli, fel y gall rhanddeiliaid eraill weithio gyda nhw'n effeithiol. Er enghraifft, Gwarcheidwaid Traeth Tywyn wrth gyflawni prosiectau lleol
  • Mae'r themâu i gyd yn cael eu cyflawni trwy gynigion cyllid cydweithredol, a dulliau arloesol sy'n rhannu adnoddau a defnyddio cyfleoedd ar gyfer prosiectau rhyngwladol, fel Cronfa Dreftadaeth y Loteri, Interreg, LIFE a chyfleoedd grant lleol eraill lle bo hynny'n bosibl
  • Cyfleoedd i dreulio amser yn sefydliadau ein gilydd yn dysgu a rhannu

  • Dysgu oddi wrth ranbarthau Datganiad Ardal eraill a myfyrio ar sut y mae themâu’r Datganiadau Ardal wedi'u hymgorffori yng nghynlluniau gwaith pob sector, rhanddeiliad a phartner:

    • Mae meysydd gwaith sy'n gorgyffwrdd â Datganiadau Ardal cyfagos (Gogledd-ddwyrain, Morol a Chanolbarth) yn hysbys, ac adeiladir arnynt

    • Mae cynnwys y Datganiad Ardal a’r cyfranogiad gan randdeiliaid yn cael eu hadolygu'n rheolaidd a defnyddir arfer da a drwg er mwyn llywio'r broses a helpu cyfranogwyr i ddysgu er mwyn creu amgylcheddau, cymunedau ac economïau gwydn ar y cyd yng Ngogledd-orllewin Cymru

Sut olwg sydd ar ganlyniad da?

Ceir modelau amrywiol y gallwn eu hystyried wrth ddatblygu prosesau Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru o dan y thema ffyrdd o weithio. 

“Defnyddir termau amrywiol i ddisgrifio dulliau cydweithredol o gyflenwi gwasanaethau yn y DU, e.e. canolbwyntio ar ganlyniadau, seiliedig ar asedau, canolbwyntio ar yr unigolyn, cyfranogiad defnyddwyr gwasanaethau, creu ar y cyd ac ati. Yr hyn sy'n gyffredin iddynt i gyd yw athroniaeth danategol sy'n gwerthfawrogi unigolion, sy’n meithrin eu systemau cymorth, ac sy'n ystyried eu lle yn y gymuned ehangach. Mae'r dull hwn yn gofyn am symud i ffwrdd o ddulliau a arweinir gan wasanaethau, neu ddulliau o'r brig i'r bôn, i un sy'n grymuso dinasyddion yn wirioneddol, gan gynnwys defnyddwyr gwasanaethau a'u cymunedau wrth gomisiynu, dylunio, cyflenwi a gwerthuso gwasanaethau” – Ruth Dineen, Cyfarwyddwr Co-production Training UK, Production and Service delivery: Strategies for Success, Mehefin 2012

Wrth wraidd y thema ffyrdd o weithio, yn ogystal ag ar draws y broses Datganiad Ardal yn fwy cyffredinol, mae cydweithredu ag eraill wrth gomisiynu, dylunio a chyflenwi camau gweithredu a nodir ar draws Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru, a gwerthuso ein camau gweithredu ar y cyd er mwyn ymgorffori proses gyflenwi sy'n datblygu'n barhaus, yn amlwg.

Pwy fydd yn elwa o hyn?

Cafodd y thema hon ei datblygu o ganlyniad i adborth gan randdeiliaid ynglŷn â'r angen i ddeall ac ymgorffori ffyrdd newydd o weithio, ochr yn ochr â mesur yr effaith tymor byr, tymor canolog a hirdymor y bydd Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru'n ei chael.

Mae'r thema hon wrth wraidd popeth sydd angen i ni ei wneud, a dyna egluro pam mai dyma yw ein hail thema drawsbynciol.

Gyda phwy rydym wedi gweithio hyd yn hyn?

  • Anfonwyd y gwahoddiadau i fwy na 450 o bobl ac, yn ystod y tri gweithdy a gynhaliwyd, mynychodd 100 o bobl a chyfrannu at y trafodaethau. Rydym wedi datblygu'r thema yn y digwyddiadau hynny ac rydym wedi bod yn ceisio defnyddio ffyrdd gwahanol o gyfathrebu â rhanddeiliaid i annog cyfranogiad a diddordeb parhaus yn y Datganiad Ardal lleol

  • Cynhaliwyd ail rownd o weithdai rhwng mis Tachwedd a mis Rhagfyr 2019 er mwyn adeiladu ar y trafodaethau blaenorol. Rydym hefyd wedi siarad â phartneriaid a gwrando ar eu syniadau ac adborth, gan gynnwys cyfarfodydd Awdurdodau Parciau Cenedlaethol, cyfarfodydd undebau’r ffermwyr, a gweithdai Byrddau Gwasanaethau Cyhoeddus er mwyn helpu i ddatblygu cynnwys y themâu

  • Anfonwyd mwy na 500 o wahoddiadau ar gyfer yr ail rownd o weithdai ym mis Tachwedd a mis Rhagfyr 2019 a mynychodd mwy na 100 o bobl

Grŵp o bobol mewn trafodaeth mewn cyfarfod yn y canolfan Ucheldre, Caergybi

Ein dadansoddiad o randdeiliaid

O'n dadansoddiad cychwynnol o randdeiliaid, nodwyd 500 o randdeiliaid posibl gennym â budd ym mhroses y Datganiad Ardal yng Ngogledd-orllewin Cymru. Rydym yn cydnabod bod rhestrau rhanddeiliaid yn ddeinamig ac y byddant yn newid ar wahanol adegau drwy gydol y broses.

Cyfranogwyr allweddol

Diffinnir y rhain yn fras fel y partneriaid sy'n cydweithio â ni er mwyn cyflenwi'r Datganiad Ardal. Dyma'r bobl rydym wedi cynnal cyfarfodydd wyneb yn wyneb â nhw, ac sy'n mynychu ein digwyddiadau. Rydyn ni'n mynychu eu digwyddiadau nhw yn yr un modd. Bydd gan gyfranogwyr allweddol eu rhwydweithiau ac adnoddau eu hunain i'w hychwanegu at y Datganiad Ardal, a bydd ganddynt eu strategaethau a pholisïau eu hunain i'w hintegreiddio o fewn y broses ac i'w gweithredu ar gyfer unrhyw ganlyniadau.

Pobl a sefydliadau rydym am iddynt barhau i gymryd rhan weithredol

Diffinir y bobl hyn yn fras fel rhai sy'n gwneud ac yn gweithredu – mae hyn yn debyg o fod yn rhan o'u swydd o ddydd i ddydd. Mae'r bobl hyn yn hwyluswyr lleol: byddant yn gwybod pwy a all helpu, bydd ganddynt ddisgwyliadau o ran cymorth, cyllid ac adnoddau, ar y cyfan byddant eisiau helpu, a bydd ganddynt lawer o dystiolaeth, data lleol ac arbenigedd.

Pobl sydd angen cynnal budd – cyfathrebu dwyffordd

Diffinir y bobl hyn fel y rhai nad ydynt yn cymryd rhan yn uniongyrchol, ond sydd â budd lleol a dylanwad lleol.

Cadw i fyny â'r newyddion diweddaraf – cyfathrebu unffordd

Diffinir y bobl a sefydliadau hyn fel rhai sy'n derbyn gwybodaeth. Gallwn ddarlledu iddynt, ond byddant yn disgwyl gallu rhoi adborth yn ystod unrhyw gyfnewid o wybodaeth.

Rydym am barhau i adolygu'r dadansoddiad hwn o randdeiliaid a'i ledaenu i randdeiliaid ehangach wrth i ni ddatblygu'r broses. Rydym yn cydnabod bod proses y Datganiad Ardal yn aeddfedu i gamau cyflenwi a gwerthuso, ac y bydd buddiannau rhanddeiliaid hefyd yn newid, felly byddwn yn ailymweld yn gyson â'r dadansoddiad o randdeiliaid yn ystod camau gwahanol y broses Datganiad Ardal.

Daeth yr hwylusydd annibynnol (Wellbeing Planner) i'r casgliad ei bod hi'n glir o ddigwyddiadau ymgysylltu ac adborth cysylltiedig fod y broses Datganiad Ardal yn newydd i bawb ac yn cynrychioli newid o'r ffordd mae Cyfoeth Naturiol Cymru wedi gweithio yn y gorffennol – gan ofyn am addasiad gan bawb sydd ynghlwm.

Gan ystyried materion sy'n ymwneud ag eglurder y rôl, ffydd yn y broses ac ansicrwydd yn wyneb newid, mae model perfformiad tîm Drexler a Sibbet (model ffurfio, sefydlu, normaleiddio a pherfformio) yn offeryn i gynorthwyo â datblygiad Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru wrth symud ymlaen. O ddiddordeb yw'r pedwar cam cyntaf o ddatblygu tîm (cyfeiriannu, meithrin ffydd, egluro nodau ac ymrwymiad). Dyma'r man cychwyn ar gyfer gwaith y grwpiau ffocws thema, ac wrth i'r gwaith ddatblygu a symud yn agosach tua'r camau gweithredu, perfformiad uchel ac adfer.

Beth yw'r camau nesaf?


Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn bwriadu cynnal cyfarfod arall ar gyfer y rhanddeiliaid ar 14 Mai 2020 er mwyn dod â phawb at ei gilydd sydd wedi cyfrannu at y broses hon hyd yn hyn, er mwyn adolygu'r cyfleoedd a chytuno ar y camau cydweithredol nesaf ar gyfer proses Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru.

Byddwn yn sefydlu is-grwpiau thema er mwyn datblygu'r weledigaeth ar gyfer yr ardal gyfan – â chylch gwaith llydan a chynrychiolaeth eang.    Byddwn yn nodi partneriaid posibl ac unigolion/grwpiau sydd â budd, bylchau mewn gwybodaeth, a chysylltiadau â strategaethau a chynlluniau gweithredu lleol.

Byddwn yn defnyddio'r wybodaeth a gasglwyd yn ystod y digwyddiadau ymgysylltu â rhanddeiliaid (rhai allanol a mewnol, gyda phartneriaid fel Awdurdodau Parciau Cenedlaethol) i lywio gweithgareddau'r is-grwpiau thematig hyn.

Bydd angen i bob is-grŵp thematig adolygu pa wybodaeth a data sydd gennym hyd yn hyn, cynllunio gyda phwy y byddwn yn siarad nesaf, chwilio am ddamcaniaethau newid, nodi rhwystrau a sut i'w goresgyn, ac archwilio cyfleoedd ar gyfer camau gweithredu priodol. Bydd y Datganiad Ardal yn ddogfen iterus a fydd yn newid ac esblygu dros amser. Bydd yr is-grwpiau yn gyfrifol am benderfynu pa gynlluniau sydd angen eu newid a phwy sydd angen cymryd rhan yn y broses honno (llywodraethu'r Datganiad Ardal).

Mae'r awgrymiadau sy'n cael eu datblygu fel prosiectau ‘padiau lili’ yn cael eu cynllunio i feithrin ffydd a chydlyniad rhanddeiliaid drwy weithio ar ymyriadau diffiniedig. Maent yn defnyddio'r profiad hwn i ‘neidio’ i'r cam nesaf, sydd efallai'n llai sicr, ym mhroses y Datganiad Ardal, sydd wedi cael ei mapio gan yr is-grwpiau thema, gan ‘ddysgu wrth wneud’ ar hyd y ffordd.  Yn y modd hwn, efallai bydd materion ynghylch ymgysylltiad â rhanddeiliaid a chydgynllunio a chyflawni yn cael eu deall yn well, ac y byddant yn mynd i'r afael â phryderon.

O hyn, byddwn yn gallu ymgysylltu ag ac ennyn diddordeb grŵp ehangach o randdeiliaid y tu hwnt i'r sector amgylcheddol ehangach mewn modd sydd wedi'i dargedu a chyda ffocws mwy cadarn ar gynnwys grwpiau ac unigolion lleol ac ymgysylltu â nhw.  Gallai hyn olygu amrywiaeth o ddulliau, gan gynnwys: y cyfryngau cymdeithasol, y cyfryngau traddodiadol, cyfarfodydd cymunedol, sesiynau galw heibio a chryfderau ein partneriaid fel ein bod i gyd yn gweithio gyda'n gilydd i gyflenwi gweledigaeth ac uchelgeisiau'r Datganiad Ardal.

Sut mae'r hyn rydym yn ei gynnig yn helpu i reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy?


Mae creu'r Datganiad Ardal ar y cyd, a'r camau gweithredu sy'n flaenoriaeth, yn golygu rhannu'r cyfrifoldeb dros ddylunio, cynnwys, camau gweithredu, cyflenwi a monitro'r Datganiad Ardal ar gyfer Gogledd-orllewin Cymru gydag eraill.

Byddwn yn adeiladu ar arfer gorau ac yn meithrin dealltwriaeth o anghenion pobl eraill. Drwy uno ein hadnoddau, bydd yn ein galluogi i ddatblygu ffyrdd newydd o weithio sy'n fwy clyfar ac a fydd yn fanteisiol i waith Datganiad Ardal gogledd-orllewin Cymru yn ei gyfanrwydd.

Mae angen i ni ddeillio ffyrdd o fesur effaith camau gweithredu wrth i ni brofi dulliau ar y cyd newydd o dan bob thema. Ar gyfer y thema hon, bydd angen datblygu dangosyddion perfformiad er mwyn mesur y newidiadau ac effaith ar draws y themâu. Rydym yn bwriadu edrych ar ddulliau newydd o fesur faint o effaith mae ein camau gweithredu wedi’i chael ar bob thema. Rydym yn bwriadu edrych ar ddulliau newydd o fesur faint o effaith mae ein camau gweithredu wedi’i chael ar bob thema. Byddwn yn profi'n dull gweithredu i weld a yw'n gweithio ai peidio. Yna byddwn yn gallu mesur, mewn modd effeithiol, faint o newid sydd wedi digwydd cyn ac ar ôl ein gweithgareddau.

Mae'n bosib edrych tua sectorau a gwledydd eraill er mwyn ystyried damcaniaethau newid manwl ar newid.  Mae'r model ymddygiad dynol yn tarddu o fodel meddygol yn yr Unol Daleithiau, ac mae'n un enghraifft ymhlith y dulliau niferus y gallai'r thema hon eu hystyried wrth ddatblygu model ymddygiad dynol ar gyfer Gogledd-orllewin Cymru. 

Mae'n rhaid archwilio dangosyddion perfformiad a gwybodaeth waelodlin hefyd er mwyn penderfynu ar ffyrdd effeithiol o fesur y newid gwirioneddol sydd wedi digwydd o ganlyniad i dreialu gwahanol ymyriadau ar draws pob un o themâu Datganiad Ardal y Gogledd-orllewin.

“Mae angen i sefydliadau wella'u dealltwriaeth ac ymgorffori mewnwelediadau ymddygiadol er mwyn cyflawni eu nodau. Gan ystyried natur gymhleth y problemau a'r anawsterau wrth brofi mewnwelediadau ymddygiadol, y ffordd orau o drosi mewnwelediadau gwyddor ymddygiadol yn newid go iawn yw cau'r bwlch rhwng gwyddoniaeth ac arfer, ac i gydweithio o ddifrif.” 

Sut all pobl gymryd rhan?


Rydym yn croesawu cyfleoedd lle gall y cyhoedd ymgysylltu â ni ar unrhyw gam o'r broses Datganiad Ardal. Rydym yn bwriadu cynnal sesiynau galw heibio a gweithdai yn y gymuned yn ystod 2020 er mwyn ein helpu i ddatblygu ymchwil ac ystyried cyfleoedd, ac fel y gallwch sôn wrthym am eich syniadau cymunedol, gan ystyried sut y gallant gael eu hariannu.

Ceir hefyd ffurflen adborth a chyfeiriad e-bost: northwest.as@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk pe byddech am ysgrifennu atom â'ch syniadau.

I helpu fel hwyluswyr y broses hon, bydd Cyfoeth Naturiol Cymru yn gwneud y canlynol:

  • Darparu hyfforddiant creu ar y cyd a hyfforddiant sy'n seiliedig ar asedau ar gyfer rhanddeiliaid, gan ddefnyddio asedau unigol a chymunedol yn yr ardal i sicrhau bod y gallu'n bodoli i weithio ar y cyd ar Ddatganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru, a sicrhau y caiff y Datganiad Ardal ei lywodraethu’n dda wrth symud ymlaen

  • Cefnogi'r rhanddeiliaid gyda Rhaglen Dysgu Cymheiriaid er mwyn adeiladu gwydnwch proses a gwaddol lleol i mewn i'r broses Datganiad Ardal o'r cychwyn cyntaf

  • Sicrhau bod adnoddau ar gael i greu hunaniaeth ar gyfer Datganiad Ardal Gogledd-orllewin Cymru, fel bod rhanddeiliaid a'r rhai sy'n gwneud penderfyniadau yn deall ei ddiben, ei effaith, a sut y gallant gymryd rhan wrth symud ymlaen

Rhowch adborth