Cwcis ar ein gwefan

Mae gwefan Cyfoeth Naturiol Cymru yn defnyddio cwcis. Drwy ddal ati i bori neu drwy glicio, “Parhau” byddwch yn cytuno i storio cwcis parti cyntaf a thrydydd partïon ar eich dyfais i wella’r broses o lywio’r safle, dadansoddi’r defnydd o’r safle, a chynorthwyo yn ein hymdrechion marchnata. Polisi cwcis.

Pam mae arnon ni angen rhagor o goed – manteision creu coetiroedd newydd

Byddai Llywodraeth Cymru’n hoffi gweld 100,000 hectar o goetiroedd newydd erbyn 2030. Byddai hynny’n fanteisiol i ni, ein heconomi a’n hamgylchedd

People enjoying a park

Cymru yw un o’r gwledydd lleiaf coediog yn Ewrop, gyda choed yn gorchuddio dim ond 15% o’n tir o’i gymharu â’r cyfartaledd Ewropeaidd, sef 37%. Mae’r DU yn parhau i fewnforio tua 80% o’n coed a chynhyrchion coed, ac er y gellid tyfu, cynhyrchu a phrosesu coed o safon uchel yng Nghymru, mae angen i ni wneud mwy os am sicrhau cyflenwad iach yn y dyfodol.

Coetir yn y dyfodol

Hoffen ni weld rhagor o goed a choetiroedd yng Nghymru, ac mae Llywodraeth Cymru wedi gosod ffigur i ymgyrraedd ato, sef 100,000 hectar o goetiroedd newydd erbyn 2030, er mwyn helpu Cymru i gwrdd â’i thargedau i leihau allyriadau carbon. Cydnabyddir yn gyffredinol mai creu coetiroedd newydd yw un o’r dulliau mwyaf cost-effeithiol o wneud hyn.

Mae amcangyfrifon astudiaeth a wnaed yn 2012 yn dangos y byddai cyfanswm y gwerth net cyfredol a fyddai’n dod o’r plannu newydd hwn, dros gyfnod o 100 mlynedd, yn amrywio o £299 miliwn (yr amcangyfrif isaf) i £8.6 biliwn (yr amcangyfrif uchaf) – twf gwyrdd go iawn.

Manteision coetiroedd

Mae coetiroedd yn gallu darparu amryw o fanteision yn yr un lle ac ar yr un pryd, ac maen nhw’n cyflawni hynny – nid dim ond cynhyrchion coed dros y tymor hir. Gall coed a choetiroedd gael effaith bositif ar ein bywydau ni, ac ar fywydau cenedlaethau yn y dyfodol. Mae’r amgylcheddau sy’n cael eu creu ganddyn nhw’n cynnig cyfleoedd ar gyfer pobl, busnesau a bioamrywiaeth. Mae’r coed sy’n cael eu cynhyrchu ganddyn nhw’n adnodd adnewyddadwy sy’n helpu i ddal a storio carbon.

Mae coetiroedd yn darparu nifer o bethau angenrheidiol rydyn ni’n eu defnyddio:

  • Nwyddau crai – defnyddiau adeiladu, pwlp papur a sglodion pren, deunydd pacio a phalets
  • Cynhyrchion heb fod yn rhai pren – e.e. helwriaeth, mêl, aeron, ffyngau
  • Tanwydd ar gyfer pwerdai, neu gyflenwad gwres a phŵer i fusnesau, cymunedau a chartrefi
  • Mae coed a chynhyrchion coed yn cynnig dewis amgen – a hwnnw’n gost-effeithiol a gwerthfawr – i ddeunyddiau megis dur a choncrid, sy’n drwm ar danwydd ffosil

Coetiroedd ac ansawdd amgylcheddol

Mae coetiroedd yn gwella ansawdd ein hamgylchedd:

  • Mae dalgylchoedd coediog yn helpu i amddiffyn ansawdd ein cyflenwadau o ddŵr yfed, ac yn gallu helpu i gymedroli achosion o lifogydd
  • Mae coed yn dal a storio’r llygryddion niweidiol sydd yn yr atmosffer, ac yn gwella ansawdd yr aer, yn enwedig mewn trefi a dinasoedd
  • Mae canopïau coed yn darparu cysgod a lloches, ac yn amsugno sŵn. Maen nhw’n gallu gwarchod priddoedd, anifeiliaid a phobl rhag elfennau eithafol ein tywydd a’n hinsawdd
  • Mae coetiroedd yn helpu i sefydlogi priddoedd, gan leihau erydiad a llithriadau. Maen nhw’n gallu amddiffyn yn erbyn llygredd trwy ddarparu llain glustogi rhwng y ffynhonnell a’r derbynnydd, neu helpu tir a lygrwyd i’w adfer ei hun
  • Mae ar goed angen peilliad hefyd, ac mae coetiroedd yn cynnig cynefin cyfoethog ar gyfer ein peillwyr gwyllt
  • Mae coetiroedd a’u priddoedd yn bwysig fel storfeydd carbon

Coetiroedd a lles

Mae coetiroedd yn llesol i ni:

  • Maen nhw’n darparu lleoliadau gwych ar gyfer chwarae, addysgu a dysgu, gweithgareddau awyr agored, gweithgareddau cymunedol a menter
  • Maen nhw’n cynnig lleoliadau i fwynhau celf ac i ymlacio, ac yn ein cysylltu â’n tirwedd a’n treftadaeth. Dylai pob un ohonon ni gael coeden arbennig yn ein bywydau!

Mae coetiroedd yn holl bwysig i fywyd:

  • Mae coedwigoedd yn bwysig i ffurfio pridd, i gylchu maetholion a dŵr, ac i gynhyrchu ocsigen
  • Mae ein coetiroedd yn darparu cynefin cyfoethog i rai o’n hoff anifeiliaid a blodau gwyllt (ee, clychau’r gog), bywyd gwyllt (ee, y gwybedog brith) a rhai o’n rhywogaethau mwyaf prin (ee, chwilen rhisgl y balalwyfen) a lleiaf cyfarwydd (ee cymunedau cen lobaraidd)

Arweiniad ar greu coetir

Mae Cyfoeth Naturiol Cymru’n gallu cynnig arweiniad ar sut i dyfu’r goeden fwyaf priodol yn y man mwyaf addas ac am y rhesymau gorau. Ynghyd â’r arweiniad sydd ar gael o’r Comisiwn Coedwigaeth, mae digonedd o wybodaeth i’ch rhoi ar ben y ffordd, neu i ddarparu gwybodaeth fanwl ar gyfer gweithwyr proffesiynol. Am ragor o wybodaeth, dilynwch y dolenni.

Coetiroedd a chyfleoedd busnes

Gall coetir gynnig cyfleoedd busnes newydd:

  • Gwerthu coed, cynhyrchion coed neu goed tân
  • Saethu adar helwriaeth
  • Busnesau twristiaeth ar ffermydd

Coetiroedd a ffermio

Mae coetir yn ychwanegiad gwerthfawr at fferm weithredol. Mae’n gallu cefnogi a chryfhau’r busnes sydd ar gael eisoes trwy wneud y canlynol:

  • Gwella’r dull o gynhyrchu da byw trwy ddarparu cysgod a bioddiogelwch
  • Lleihau costau gwresogi
  • Darparu cynhyrchion coed, ee ffensys, clwydi, deunydd gwelyo sglodion pren, a thanwydd
  • Lleihau erydiad y pridd neu dir dyfrlawn

Gall coetir wella amgylchedd y fferm:

  • Ei wneud yn lle mwy pleserus i fyw a gweithio ynddo
  • Codi gwerth yr eiddo
  • Cefnogi swyddogaethau ecolegol naturiol
  • Gwella ansawdd y dirwedd
  • Gostwng ôl troed carbon y busnes

Mae hyd yn oed prosiectau bach yn gallu gwneud gwahaniaeth

Does dim rhaid i chi fod yn berchen ar fferm, nac ar lawer o dir, cyn gallu gwneud gwahaniaeth. Mae hyd yn oed un goeden unigol, neu grŵp o goed, yn gallu gwneud gwahaniaeth i’ch gweithle, cartref, ysgol neu gymuned. Cymerwch gipolwg ar ein tudalennau i weld pa help sydd ar gael, a pha gamau y byddai angen i chi eu hystyried ar gyfer prosiect creu coetir newydd.

Rhagor o wybodaeth

Am ragor o wybodaeth ar Greu Coetir Glastir, cysylltwch â Llywodraeth Cymru: rural-affairs@wales.gsi.gov.uk

Os hoffech gysylltu â’r Tîm Rheolaeth Coedwigaeth Gynaliadwy, Cyfoeth Naturiol Cymru, gallwch anfon eich ymholiad at: sfmt@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

Forestry Commission - New farm Woodlands

Mae’r llyfryn hwn yn dangos sut y gall plannu coed gyfrannu at fusnes fferm. Lawrlwythwch y PDF

Lawrlwythiadau dogfennau cysylltiedig

Oes rhywbeth o’i le gyda’r dudalen hon? Rhowch eich adborth.