Cwcis ar ein gwefan

Mae gwefan Cyfoeth Naturiol Cymru yn defnyddio cwcis. Drwy barhau i bori'r wefan rydych yn cytuno â'n defnydd ni o gwcis. Er mwyn cael rhagor o fanylion am gwcis a sut i'w rheoli, gweler ein polisi cwcis.

Cynllunio rheoli adnoddau dŵr

Gwybodaeth am arweiniad ac offer ar gyfer cynllunio rheoli adnoddau dŵr

Y cyflenwad dŵr

Bob dydd yng Nghymru, bydd mwy na thair miliwn o bobl yng Nghymru yn derbyn cyflenwad iach a digonol o ddŵr. Pum cwmni dŵr sy'n darparu'r gwasanaethau hyn: Dŵr Cymru Welsh Water (DCWW), Dŵr Dyffryn Dyfrdwy (DVW),Severn Trent Water, Albion Water a Southern and Scottish Energy Water (SSE Water).

Rheoleiddio dŵr

Ers preifateiddio'r diwydiant dŵr a charthffosiaeth ym 1989, mae fframwaith rheoleiddiol yn ei le i sicrhau bod cwsmeriaid yn derbyn safonau uchel o wasanaeth. Cyfoeth Naturiol Cymru yw rheoleiddiwr amgylcheddol cwmnïau dŵr yng Nghymru. Mae'r Awdurdod Rheoleiddio Gwasanaethau Dŵr (Ofwat) yn gyfrifol am reolaeth economaidd, a'r Arolygiaeth Dŵr Yfed (DWI) sy'n gyfrifol am reoleiddio ansawdd dŵr yfed.

Trwyddedau cyflenwi

Mae'n rhaid i gwmnïau dŵr gael trwyddedau cyflenwi dŵr cyn gallu cyflenwi dŵr Mae'n rhaid iddyn nhw hefyd wneud cais i Cyfoeth Naturiol Cymru am drwyddedau tynnu dŵr, sy'n caniatáu iddyn nhw dynnu dŵr o lynnoedd, afonydd a dyfrhaenau.

Mae gwybodaeth fwy manwl am reoliadau'r diwydiant dŵr ar wefannau Ofwat a'r Arolygiaeth Dŵr Yfed

Cynlluniau rheoli adnoddau dŵr

Mae dyletswydd statudol ar gwmnïau dŵr i baratoi, ymgynghori ar, cyhoeddi a chynnal cynllun rheoli adnoddau dŵr. Caiff y cynlluniau eu paratoi bob pum mlynedd ac mae disgwyl i'r cynllun nesaf gael ei gyhoeddi yn 2019.

Mae'r cynlluniau hyn yn dangos sut bydd y galw am ddŵr yn cael ei reoli a’i ddiwallu dros gyfnod o 25 mlynedd ac mae'n ofynnol iddynt ystyried rhagolygon newid yn yr hinsawdd, twf y boblogaeth a datblygiadau newydd. Drwy wneud hyn, dylent fynd i’r afael â heriau’r dyfodol, gan gynnwys economi a phoblogaeth sy’n tyfu, amcanion y Gyfarwyddeb Fframwaith Dŵr ac effeithiau newid hinsawdd.

Os na all y cyflenwad dŵr fodloni’r galw, mae’n ofynnol i gwmnïau dŵr roi cynlluniau newydd ar waith i gynyddu cyflenwad neu leihau’r galw, er mwyn cynnal cyflenwad sicr o ddŵr. Mae’r cynlluniau hyn yn cyfarwyddo cynlluniau isadeiledd a buddsoddi’r cwmnïau dŵr i’r dyfodol.

Mae’n ofynnol i gwmnïau dŵr gynnal ymgynghoriadau ynghylch eu cynlluniau ac rydym yn ymgynghorai statudol ar gynlluniau drafft. Rydym yn ymateb i’r rhain drwy gynhyrchu sylwadau ffurfiol.

Datganiadau ymateb

Ar ôl derbyn ymatebion i'r ymgynghoriad, mae'n ofynnol i'r cwmnïau dŵr gyhoeddi datganiad ymateb sy'n nodi sut maen nhw wedi mynd i'r afael â sylwadau cyrff eraill. Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn rhoi cyngor i Lywodraeth Cymru ynglŷn ag ymatebion cwmnïau dŵr sy'n gyfan gwbl neu'n bennaf yng Nghymru. Gall Llywodraeth Cymru fynnu gwrandawiad neu ymchwiliad, neu roi cyfarwyddyd i'r cwmni i gyhoeddi ei gynllun terfynol.

Canllawiau cynllunio adnoddau dŵr ac offer

Mae Llywodraeth Cymru, Cyfoeth Naturiol Cymru, Defra, Environment Agency ac Ofwat, wedi cyhoeddi canllawiau technegol ar y cyd ar gyfer Cynlluniau Rheoli Adnoddau Dŵr (WRMP) Cymru a Lloegr 2019. Mae’r ddogfen hon i’w chael yma: Canllawiau Cynllunio Adnoddau Dŵr Cwmnïau Dŵr. Bydd cyfres o offer cynllunio adnoddau dŵr hefyd yn cael eu cynhyrchu ar gyfer y cwmnïau dŵr i’w cynorthwyo i adrodd eu rhagolygon cyflenwad-galw. Mae’r tablau a’r cyfarwyddiadau cynllunio adnoddau dŵr i’w cael yma yn awr: Tablau a Chyfarwyddiadau.

Ar gyfer cwmnïau dŵr sydd wedi’u lleoli’n gyfan gwbl neu’n rhannol yng Nghymru, mae Llywodraeth Cymru hefyd wedi cyhoeddi Cyfarwyddiadau Cynlluniau Rheoli Adnoddau Dŵr (Cymru) ac Egwyddorion Arweiniol ar gyfer datblygu cynlluniau rheoli adnoddau dŵrMae rhestr wirio'r cwmni dŵr ar gael hefyd.

Gweithio gyda phartneriaid

Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn cydweithio â Llywodraeth Cymru, Environment Agency, Defra ac Oftwat i gynhyrchu canllawiau i gwmnïau dŵr yng Nghymru a Lloegr eu dilyn wrth ddatblygu eu cynlluniau. Rydym hefyd yn gweithio mewn partneriaeth ag UKWIR (gan gynnwys cwmnïau dŵr) i gynhyrchu methodolegau technegol i gefnogi’r canllawiau.

Adolygiadau blynyddol

Fel rhan o'r broses cynlluniau rheoli adnoddau dŵr, mae dyletswydd statudol ar gwmnïau dŵr i baratoi adolygiad blynyddol ac anfon datganiad o'i gasgliadau at Weinidogion Llywodraeth Cymru. Mae'n rhaid gwneud hyn o fewn blwyddyn i ddyddiad cyhoeddi eu cynlluniau terfynol, ac erbyn yr un dyddiad yn y blynyddoedd sy’n dilyn. Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn rhoi cyngor ar eu hadolygiad blynyddol i Lywodraeth Cymru.

Mae'n ofynnol i'r adolygiad blynyddol adrodd ar gynnydd y cwmni dŵr yn ôl yr amcanion yn eu cynllun. Rhaid i'r adolygiad blynyddol hefyd adrodd ar newidiadau i'r cynllun a rhoi crynodeb cyffredinol o gyflenwad/galw yn ogystal â chynnydd ar gamau gweithredu sy’n ofynnol yn ôl Cyfoeth Naturiol Cymru neu Lywodraeth Cymru, ar ôl cyhoeddi'r cynlluniau terfynol. Mae canllawiau adolygiad blynyddol Cynllunio Rheoli Adnoddau Dŵr (WRMP) cyfredol bellach ar gael gan Cyfoeth Naturiol Cymru drwy e-bostio: suwwaterresources@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk

Data alldro

Ar gyfer cynlluniau sy'n ymwneud â Chymru, rhaid i gwmnïau dŵr gyhoeddi eu data alldro blynyddol i Cyfoeth Naturiol Cymru erbyn 30 Mehefin bob blwyddyn. Gall cwmnïau hefyd ddewis cyflwyno'r data hwn yn uniongyrchol i weinidogion Cymru, ynghyd â'u datganiadau adolygu blynyddol. Rhaid i'r data hwn ddangos cynnydd mewn perthynas â chynlluniau rheoli adnoddau dŵr y cwmnïau dŵr, sy'n galluogi Cyfoeth Naturiol Cymru i fonitro’r cynlluniau a thrafod unrhyw faterion sy’n codi.

Ble i anfon adolygiadau blynyddol

Os ydyn nhw'n gweithredu'n gyfan gwbl yng Nghymru, dylai cwmnïau dŵr anfon eu datganiadau adolygu blynyddol at Weinidogion Cymru. Os ydy ardal gyflenwi cwmni yn cynnwys rhannau o Gymru a Lloegr, dylai'r cwmni anfon adolygiadau blynyddol at Weinidogion Cymru ac at yr Ysgrifennydd Gwladol. Gall Llywodraeth Cymru neu Defra ateb unrhyw gwestiynau am y broses statudol.

Manylion cyswllt Llywodraeth Cymru

Llywodraeth Cymru 
Yr Is-adran Ynni, Dŵr a Llifogydd 
Y Gangen Polisi Dŵr 
Parc Cathays 
Caerdydd 
CF10 3NQ

dwr@cymru.gsi.gov.uk

Manylion cyswllt Defra

Water Supply and Regulation Division 
Department for Environment, Food and Rural Affairs 
Area 3D 
Nobel House 
17 Smith Square 
London 
SW1P 3JR

water.resources@defra.gsi.gov.uk

Cyflwyno data

E-bostiwch y rhain at Cyfoeth Naturiol Cymru (suwwaterresources@cyfoethnaturiolcymru.gov.uk) neu at yr Environment Agency (water-company-plan@environment-agency.gov.uk)

Lawrlwythiadau dogfennau cysylltiedig

Canllawiau Cynllunio Adnoddau Dŵr Cwmnïau Dŵr (Saesneg yn unig) PDF [577.9 KB]
Adnoddau dŵr tablau cynllunio (Saesneg yn unig) EXCEL [288.9 KB]
Adnoddau dŵr tablau cynllunio - Cyfarwyddiadau (Saesneg yn unig) PDF [698.1 KB]
Adnoddau dŵr tablau cynllunio - Rhestr Wirio (Saesneg yn unig) WORD [217.8 KB]

Oes rhywbeth o’i le gyda’r dudalen hon? Rhowch eich adborth.