Cwcis ar ein gwefan

Mae gwefan Cyfoeth Naturiol Cymru yn defnyddio cwcis. Drwy barhau i bori'r wefan rydych yn cytuno â'n defnydd ni o gwcis. Er mwyn cael rhagor o fanylion am gwcis a sut i'w rheoli, gweler ein polisi cwcis.

Chwilio am ein mamaliaid mwyaf prin

Prosiect Mamaliaid mewn Amgylchedd Cynaliadwy (MISE),

Woman holding a dormouse

Mae rhai o famaliaid prinnaf Cymru - gan gynnwys pathewod, ystlumod a dyfrgwn  - wedi cael eu dilyn a’u gwylio gan fwy na 100 o wirfoddolwyr yn ystod y blynyddoedd diwethaf. Mae’r canfyddiadau’n rhoi darlun gwell o’u lleoliad a’u cynefinoedd, fydd yn helpu i ddiogelu nhw i’r dyfodol.

Roedd y gwaith yn rhan o Brosiect Mamaliaid mewn Amgylchedd Cynaliadwy (MISE), sydd ar waith yng Nghymru ac Iwerddon ers 2011.

Mae partneriaid y prosiect yn cyfarfod yfory yn Aberystwyth (dydd Sadwrn 9 Mai), i drafod y canfyddiadau mewn digwyddiad a gynhelir gan Cyfoeth Naturiol Cymru ac Ymddiriedolaeth Bywyd Gwyllt Vincent.

Dywedodd Dr Liz Haliwell, Ecolegydd Mamaliaid CNC a Rheolwr Prosiect MISE:

“Rydym wedi canfod llygod yr ŷd mewn safle ar Ynys Môn am y tro cyntaf ac wedi cadarnhau cofnodion blaenorol yng Nghors Geirch ym Mhen Llŷn a Brynddu yng ngogledd Sir Fôn. Rydym wedi darganfod math newydd o wiwer goch Gymreig sy’n unigryw yn enetig, yng ngogledd- ddwyrain Cymru.

A, thrwy osod blychau nythu mewn coetir yn Nyffryn Conwy, rydym wedi dod o hyd i bathewod mewn safle lle nad oedd unrhyw gofnodion ohonynt o’r blaen.”

Fe gasglodd archwilwyr dyfrgwn mwy na 900 sampl o faw dyfrgwn ar hyd yr Afon Dwyryd. Gan ddefnyddio’r dechnoleg DNA ddiweddaraf, gall gwyddonwyr adnabod dyfrgwn unigol o’r baw ac amcangyfrif maint y boblogaeth. Canfyddwyd mai dyfrgwn benywaidd adawodd y rhan fwyaf o’r baw – a bydd ganddon ni ddarlun llawn o’r niferoedd o ddyfrgwn cyn hir.

Rhywogaethau eraill a arolygwyd oedd ystlumod, carlymod, gwencïod a belaod coed. Fe osodwyd synwyryddion ystlumod ar gychod y Stena Line er mwyn dilyn trywydd ystlumod sy’n ymfudo rhwng Cymru a’r Iwerddon yn ystod y gwanwyn a’r hydref. Bydd y cofnodion yn cael eu dadansoddi yn ystod y wythnosau nesaf.

Ychwanegodd Liz :

“Mae’r prosiect yn cyfrannu at warchod a gwella ein mamaliaid brodorol wrth greu cyfleoedd i bobl ddysgu mwy am eu hamgylchedd lleol, drwy gymryd rhan mewn gwaith cadwraeth yn yr awyr agored.”

Fe ariennir MISE yn rhannol gan Gronfa Datblygu Rhanbarthol Ewrop dan Raglen Cymru: Iwerddon. Mae partneriaid CNC yn cynnwys Ymddiriedolaeth Bywyd Gwyllt Vincent, Athrofa Technoleg Waterford, Cyngor Waterford ac Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri

Organisations that are involved in MISE logos

Organisations that are involved in MISE logos

Oes rhywbeth o’i le gyda’r dudalen hon? Rhowch eich adborth.